Handboek Gebouwbrandbestrijding: lesboek en naslagwerk

15 maart 2023

De Basisprincipes van brandbestrijding, het FABCM-model, inzicht in de mensfactor: allemaal resultaten van jarenlang onderzoek naar brandverloop, brandbestrijding en incidentmanagement. Met uitstapjes naar natuur- en scheikunde, veiligheidskunde en psychologie. Al deze inzichten zijn nu samengebracht in het Handboek Gebouwbrandbestrijding: als compleet lesboek en naslagwerk een must voor iedere brandweermedewerker!

Auteurs van het Handboek Gebouwbrandbestrijding
De auteurs nemen het Handboek Gebouwbrandbestrijding in ontvangst. V.l.n.r. Lieuwe de Witte, Jaap Molenaar, Rijk Hofman, Ricardo Weewer, Edward Huizer, Siemco Baaij en eindredacteur Veerle Gaspar.

Onderlegger voor alle onderwijsproducten

Het vakgebied brandbestrijding is volop in ontwikkeling. Veel actuele inzichten zijn gebundeld in de Basisprincipes van brandbestrijding. Lector Brandweerkunde Ricardo Weewer: “Wat nog ontbrak, was een vertaling van de basisprincipes in concrete, toepasbare vakkennis. In dit nieuwe handboek is de vakinhoudelijke kennis ‘gedidactiseerd’, zodat deze als leerstof kan worden gebruikt. Zo kunnen brandweermensen de basisprincipes tussen hun oren, in het hart en in de vingers krijgen.” Weewer is blij met het resultaat: “Met de uitgave hebben we nu een onderlegger voor alle onderwijsproducten en leeractiviteiten op het gebied van brandontwikkeling, brandbestrijding en incidentmanagement bij gebouwbranden.”

Veel aandacht voor toepassing in praktijk

Lector Brandveiligheidskunde Lieuwe de Witte vult aan: “Het handboek bevat basiskennis voor alle opleidingen binnen brandweerzorg, dus ook voor risicomanagement. Ook besteedt de uitgave veel aandacht aan de toepassing van deze kennis in de praktijk. Binnen de basisprincipes zijn theoretische natuurkundige achtergronden van brand, brandverloop en de opwarming bij brand, zoals het brandvermogen en koelend vermogen, omgezet naar eenvoudige vuistregels. Maar om te weten waar de vuistregels vandaan komen, ze echt te begrijpen en om van de vuistregels te kunnen afwijken is meer kennis nodig van gebouw- en brandfysica. In het handboek gaan we daarom in op enkele algemene begrippen en natuurkundige principes om de samenhang tussen deze begrippen en principes te bepalen. Daarbij leggen we steeds de link met de betekenis voor de praktijk. Hierdoor leer je als risicobeheerder of brandbestrijder beter je vakgebied begrijpen.”

Onderwerpen

Het handboek volgt de lijn van de bijscholing Instructeur Brandbestrijding van NIPV. Die bijscholing bestaat uit de volgende onderwerpen:

> Branddynamica en brandbestrijding
> Gebouw- en brandfysica
> De ‘human factor’: menselijke beperkingen bij incidentbestrijding
> Verkennen van gebouwbranden
> Oefenen met de Basisprincipes van brandbestrijding.

Download het Handboek Gebouwbrandbestrijding

Lees ook

19-01-2026
Update LCMS-databases – Operationele omgeving & CGB 

Volg de voortgang van de database-update op 19 januari via het liveblog.

19-01-2026
Nieuw denkraam ‘Basis voor brandveiligheid van veestallen’

In opdracht van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) ontwikkelde het NIPV het denkraam ‘Basis voor brandveiligheid van veestallen’. Voor de praktische toepassing is het BrandRisicoKompas Veestallen beschikbaar.

15-01-2026
Nieuwe versie Richtinggevend kader bijzondere verkeersbevoegdheden

Het ‘Richtinggevend kader bijzondere verkeersbevoegdheden’geeft aan hoe bestuurders van voorrangsvoertuigen zich in de ideale situatie zouden moeten gedragen op de weg.

15-01-2026
Nieuwe Kern Registratie Objecten (KRO) beschikbaar: snel en gemakkelijk kwetsbare objecten in beeld 

De nieuwe Kern Registratie Objecten (KRO) is live. Deze verzameling van geduide data geeft hulpdiensten en andere crisisfunctionarissen snel en gemakkelijk zicht op ‘kwetsbare objecten’. 

15-01-2026
Naar een werkend crisisplan: versterking van proces, plan, implementatie en effect 

Binnen crisisbeheersing lopen de meningen uiteen over de waarde van crisisplannen en hebben planvormers weinig concrete handvatten om effectieve plannen te ontwikkelen.

15-01-2026
Nieuwe Kern Registratie Objecten (KRO) beschikbaar: snel en gemakkelijk kwetsbare objecten in beeld 

De nieuwe Kern Registratie Objecten (KRO) is live. Deze verzameling van geduide data geeft hulpdiensten en andere crisisfunctionarissen snel en gemakkelijk zicht op ‘kwetsbare objecten’. 

13-01-2026
“Geen fouten maken die eerder al gemaakt zijn”

Thorsten Hackl, de nieuwe landelijk coördinator Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen (IBGS), deelt zijn achtergrond en visie.

12-01-2026
Update LCMS-databases – Oefenomgeving & CGB 

Volg de voortgang van de database-update op 13 januari via het liveblog.

01-01-2026
Jaarwisseling 2025-2026: Kerncijfers Nieuwjaarsincidenten

In opdracht van Brandweer Nederland publiceert het NIPV jaarlijks het dashboard Kerncijfers Nieuwjaarsincidenten. Dit dashboard geeft een landelijk beeld van gemelde brandweerincidenten tijdens de jaarwisseling.