Literatuuronderzoek naar rookgaskoeling en straalpijptechnieken

26 oktober 2022

Bij het uitvoeren van een offensieve binneninzet in een kleine ruimte kan de brandweer met verschillende technieken rookgassen koelen. Wat is er in de internationale literatuur te vinden over de toepassing van die verschillende rookgaskoelingstechnieken en welke risico’s zitten hieraan vast? Dat onderzocht het lectoraat Brandweerkunde van het NIPV.

De onderzoekers concluderen dat er in de literatuur vrij weinig experimenteel onderzoek is te vinden over het toepassen van rookgaskoelingstechnieken. In de discussies en in de experimenten lopen verschillende technieken en omstandigheden door elkaar heen, zodat er geen harde conclusie is te trekken. De belangrijkste bevindingen zijn:

  • Stoomvorming lijkt het grootste risico te zijn, hoewel niet helder is hoe groot dat probleem daadwerkelijk is. Er is namelijk geen praktijkonderzoek naar gedaan.
  • Aangezien er bij het raken van hete oppervlakken met veel water veel stoom wordt gevormd, is het het veiligste om ook voor een uitstroom te zorgen en om als brandweer uit de uitstroom te blijven. Maar bij welke hoeveelheid stoom er sprake is van overdruk en van uitstroom is niet helder. Ook de mate waarin de rookgaslaag krimpt of juist uitzet, is niet duidelijk.
  • Er is geen indicatie te vinden in de literatuur dat het toepassen van de boogmethode een risico oplevert. Er lijkt wel consensus te bestaan over het belang van het debiet voor rookgaskoeling. Het toepassen van optimale debieten lijkt belangrijker te zijn dan de straalpijptechniek.

Aanleiding voor dit literatuuronderzoek

Wereldwijd is er veel discussie over straalpijptechnieken, debieten en met name wat de veiligste en eenvoudigste manier is om rookgassen te koelen. Een belangrijke vraag is of er niet een eenvoudig uitvoerbare techniek is die altijd werkt. Omdat de deskundigen nogal van mening verschillen, heeft de Brandweeracademie vorig jaar praktijkonderzoek gedaan naar het effect van verschillende rookgaskoelingstechnieken. De conclusie van dat onderzoek was dat de ‘boogmethode’ het best aan de voorwaarden van uitvoerbaarheid en effectiviteit voldoet. Vervolgens ontstond er direct een discussie over de vraag of deze methode wel onder alle omstandigheden veilig is vanwege (vermeende) stoomvorming. Daarom is besloten om deze literatuurscan te doen.

Bekijk ook

Meer informatie over onze onderzoeken naar rookgaskoeling vindt u op de onderzoekspagina Rookgaskoeling.

Lees ook

08-04-2026
Woningbranden in 2025 eisen 26 dodelijke slachtoffers

Het afgelopen jaar kwamen in ons land 26 mensen om bij 25 woningbranden. De brandweer redde daarnaast 268 mensen bij 128 woningbranden.

08-04-2026
OTOpia 2026: crisisbeheersing, systeemstress en weerbaarheid staan centraal 

In een wereld waarin geopolitieke spanningen toenemen, economische schommelingen elkaar snel opvolgen en crises steeds complexer worden, staat de crisisprofessional voor grote uitdagingen.

07-04-2026
Vernieuwde post-hbo-opleiding Fire Safety Engineering start in mei 2026

Voor de opleiding die start op 20 mei a.s. zijn nog enkele plaatsen beschikbaar. De opleiding is bedoeld voor professionals die zich willen verdiepen in de wetenschappelijke kant van brandveiligheid.

07-04-2026
Nieuwe Handleiding Regionale risico-inventarisatie en -analyse vastgesteld

Op 27 februari 2026 heeft de Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio de nieuwe Handleiding regionale risico-inventarisatie en -analyse vastgesteld.

07-04-2026
Team digitale verkenning ondersteunt brandweer met snelle beeldvorming

In een nieuwe video laat TDV zien hoe teams met drones en robots informatie verzamelen voor betere beeldvorming tijdens incidenten.

03-04-2026
Release LCMS 2026 Q2 – Oefenomgeving 

Volg de voortgang van de release op de Oefenomgeving op 7 april via het liveblog.

02-04-2026
Nieuwe bijscholingen voor instructeurs over thema energietransitie 

De bijscholingen gaan over: accu’s, zonnepanelen en windturbines, technische hulpverlening bij elektrische voertuigen, LNG en andere cryogene stoffen en multi-energiestations.

31-03-2026
“Voor het eerst weten we landelijk hoe brandweermensen de aandacht en steun rondom ingrijpende incidenten ervaren”

Onderzoek naar hoe repressieve brandweermensen en hun leidinggevenden de psychosociale ondersteuning voorafgaand aan, tijdens en na ingrijpende incidenten ervaren.

26-03-2026
Groei thuisbatterijen vraagt om handelingsperspectief  

Het NIPV onderzocht hoe incidenten met thuisbatterijen zich kunnen ontwikkelen en welk handelingsperspectief daarbij past voor de brandweer.