Groei thuisbatterijen vraagt om handelingsperspectief
26 maart 2026
In de komende jaren wordt een sterke toename van lithium-ion thuisbatterijen in Nederlandse woningen verwacht. Deze ontwikkeling brengt nieuwe uitdagingen met zich mee voor incidentbestrijding door de brandweer. Incidenten met thuisbatterijen kunnen snel escaleren en vinden vaak plaats in relatief kleine besloten ruimtes. Dat blijkt uit onderzoek van het NIPV.
Onderzoek naar verloop en aanpak van incidenten
Het NIPV onderzocht hoe incidenten met thuisbatterijen zich kunnen ontwikkelen en welk handelingsperspectief daarbij past voor de brandweer. Hiervoor is een literatuurstudie uitgevoerd, zijn acht binnen- en buitenlandse incidenten geanalyseerd en gesprekken gevoerd met experts uit diverse veiligheidsregio’s.
Resultaten onderzoek
De bevindingen uit het rapport laten zien:
- Dat uit recente brandexperimenten uit de literatuur is gebleken dat woningbranden waarbij een thuisbatterij betrokken is, sneller en intensiever kunnen verlopen dan reguliere woningbranden.
- Dat het ontstaan van een thermal runaway, een ongecontroleerde kettingreactie in de batterij met gevaarlijke effecten, moeilijk voorspelbaar is. De brandweer kan de intrinsieke staat van de batterij vaak moeilijk beoordelen. Daardoor zijn de mogelijkheden voor incidentbestrijding beperkt en ligt de focus op het voorkomen van escalatie naar de omgeving (andere kamers of woningen) tot de batterij thermisch stabiel is. Dit hangt af van de specifieke omstandigheden.
- Daarnaast blijkt dat het uitschakelen van de elektriciteit in de meterkast geen garantie biedt dat de thuisbatterij spanningsloos is. Het elektrocutierisico kan daarmee blijven bestaan.
Voorbeelden uit incidenten: rook, brand en kans op herontsteking
Uit de geanalyseerde acht incidenten uit binnen- en buitenland vonden er zes plaats in garages. Alle incidenten gingen gepaard met rookontwikkeling en brand. In twee gevallen trad een explosie op en in twee casussen was sprake van herontsteking.
Warmtebeeldcamera’s en explosiegevaarmeters kunnen als hulpmiddel worden ingezet om zowel de thermische stabiliteit van de batterij als mogelijk explosiegevaar te monitoren.
Veilige incidentbestrijding bij vaste, inpandig gemonteerde thuisbatterijen vraagt om een combinatie van brandweerkundige en elektrotechnische expertise. Demontage of verplaatsing van een batterij in een instabiele fase is doorgaans niet veilig. Pas na stabilisatie kan een bekwame elektromonteur noodzakelijke handelingen uitvoeren, zoals loskoppeling of demontage.
Aanknopingspunten voor opleiding en beleid
De onderzoeksresultaten bieden concrete input voor opleiding en training van brandweermedewerkers, het opstellen of actualiseren van aandachtskaarten en het aanscherpen van een fasegewijs handelingsperspectief: van alarmering en eerste inzet tot nazorg.
Volgens de onderzoekers van het NIPV zullen thuisbatterijen naar verwachting een steeds grotere rol spelen in de energievoorziening van woningen. Incidenten zijn daarmee niet uit te sluiten. Een handelingsperspectief geeft hulpverleners een concreet beeld van wat zij in een batterijkundig incident wél en níet veilig kunnen doen en helpt daarmee om veilig en effectief brandweeroptreden mogelijk te maken.
Oproep aan de thuisbatterijbranche
Het onderzoek maakt duidelijk dat de verantwoordelijkheid voor een veilige afhandeling van incidenten met vaste thuisbatterijen niet uitsluitend bij de brandweer kan worden gelegd. Het NIPV roept de branche (fabrikanten, leveranciers en installateurs) dan ook op om te werken aan de beschikbaarheid van elektrotechnische expertise in het geval van incidenten met lithium-ion thuisbatterijen voor het veilig elektrisch demonteren en veiligstellen, alsook bij de interpretatie van foutmeldingen van het batterijmanagementsysteem.