De vraagstukken voor de brandweer in 2030
12 oktober 2022
De wereld verandert razendsnel. Technologische en maatschappelijke ontwikkelingen volgen elkaar in hoog tempo op. Hoe ziet de Nederlandse samenleving er in 2030 uit? Wat betekent dit voor de rol en de taken van de brandweer? Dat onderzocht het lectoraat Brandweerkunde van NIPV in opdracht van de Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio (RCDV). Met de kennis en inzichten uit het onderzoek kan de RCDV haar strategische agenda voor de komende jaren opstellen.

Hans Hazebroek, senior onderzoeker, was de projectleider van het omvangrijke project. “De expliciete opdracht van de RCDV was om van buiten naar binnen te kijken en een gedragen toekomstverkenning op te leveren waarin de brandweer zich kan herkennen. Naast literatuuronderzoek hebben we daarom twee grote events georganiseerd volgens de methode van de Future Search en zijn de vakraden aangesloten. Verder hebben we mensen van binnen en buiten de brandweer geïnterviewd. Vervolgens hebben we alle opgehaalde inzichten geanalyseerd, geprioriteerd en geclusterd. Zo zijn we uitgekomen op 7 perspectieven, in het rapport ‘samenlevingen’ genoemd, en op 5 overkoepelende strategische vraagstukken voor de brandweer.”
Herkenbaar rapport
“Ik ben buitengewoon trots op het rapport dat er nu ligt”, vertelt Petra de Kam, voorzitter van de Stuurgroep Toekomstverkenning brandweer namens Brandweer Nederland. “Ondanks de coronabeperkingen is het ons gelukt om meerdere malen met grote groepen mensen van binnen én buiten de brandweer naar de toekomst te kijken. Dat is belangrijk omdat – zoals het rapport laat zien – een toekomstverkenning geen wiskundig proces is waar een bepaalde concrete uitkomst uit rolt. Alle deelnemers hebben de ruimte en vrijheid gekregen om elkaar aan te vullen en de toekomstvisie van de brandweer te verrijken. Op deze manier hebben we een rapport gekregen waarin iedereen zich kan herkennen. Het is echt een rapport van ons samen geworden.”
Strategische agenda
Lector Brandweerkunde Ricardo Weewer: “Ik ben blij dat we dit onderzoek voor de RCDV hebben mogen doen. Het was een heel interessante exercitie om opnieuw naar de toekomst van de brandweer te kijken en daaraan strategische thema’s te verbinden. Dit onderzoek is niet alleen het uitgangspunt voor de RCDV voor het opstellen van haar strategische agenda. Voor ons vormt het de basis voor de strategische onderzoeksagenda voor de komende jaren.”
Vijf strategische vraagstukken
De 5 strategische vraagstukken voor de brandweer zijn:
- Moet de maatschappelijke opgave van de brandweer worden verbreed naar 1) grootschaliger incidenten en 2) het inzetten van daadkracht, netwerk en middelen bij crises met behoud van lokale inbedding?
- In welke netwerken en op welk niveau is samenwerking gewenst en hoe kan dit het beste flexibel worden georganiseerd?
- Hoe organiseer je flexibiliteit, wendbaarheid en veerkracht binnen de brandweer? Let wel: organisatie én mens! Wil de brandweer een rol spelen in het organiseren van flexibiliteit en veerkracht binnen de samenleving en zo ja hoe?
- Hoe zorg je ervoor dat de brandweer voortdurend inhoudelijke kennis opdoet, deelt en innoveert om mee te komen met de 7 gevonden trends?
- Hoe beweegt de brandweer qua werkgeverschap en leiderschap? Hoe breng je mens en werk in balans in de organisatie en in de ontwikkelingen die de organisatie zal doormaken?
Lees het rapport en de interactieve samenvatting
Download de documenten op de onderzoekspagina Toekomstverkenning Brandweer.
Bekijk ook: Toekomstverkenning crisisbeheersing
Behalve voor de brandweer wordt een soortgelijke toekomstverkenning voor het vakgebied crisisbeheersing uitgevoerd. Zie voor meer informatie Toekomstverkenning Crisisbeheersing.
Lees ook
Jori Kalkman wordt per 1 januari 2027 de nieuwe lector Crisisbeheersing van het NIPV. Met zijn brede ervaring in onderzoek, onderwijs en de praktijk brengt Jori nieuwe inzichten op crisisbeheersing naar het NIPV.
Met de ondertekening van een Memorandum van overeenstemming (MoU) zetten beide partijen een stap naar meer kennisdeling en samenwerking.
In opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) heeft het NIPV een literatuuronderzoek gedaan naar de benodigde gezamenlijke slagkracht van de brandweer bij grootschalige incidenten. Hiervoor analyseerden de onderzoekers 60 incidenten binnen 4 scenario’s: rivieroverstromingen, gelijktijdige natuurbranden, grootschalige chemische incidenten en instortingen. Het onderzoek dient als input voor een landelijk referentiekader voor gezamenlijke slagkracht.
Na een loopbaan van ruim veertig jaar heeft Menno van Duin op 2 oktober afscheid genomen als lector Crisisbeheersing van het NIPV. Daarmee komt een einde aan een indrukwekkende carrière waarin hij zich heeft ingezet voor de ontwikkeling van het vakgebied crisisbeheersing en rampenbestrijding in Nederland. Zijn werk heeft invloed gehad op zowel de wetenschap als de praktijk van crisismanagement. Hij blijft als adviseur (emeritus lector) nog wel verbonden aan het NIPV.
Het NIPV heeft een nieuwe methode ontwikkeld om incidenten met alternatief aangedreven voertuigen geautomatiseerd in beeld te brengen middels dataverzameling. De methode maakt gebruik van gegevens uit het Geïntegreerd Meldkamer Systeem (GMS) en koppelt deze aan voertuiggegevens van de RDW.
Het NIPV en de gemeente Eindhoven zijn een onderzoek gestart naar de kosten en effectiviteit van bouwkundige veiligheidsmaatregelen.
“De manschapopleiding is vernieuwd. Manschap 3.0 is ontwikkeld met de veiligheidsregio’s en het werkveld en het sluit beter aan bij de praktijk. De opleiding staat. Nu is het tijd om ermee aan de slag te gaan”, vertelt Kitty Veldscholten, onderwijskundig projectleider Manschap 3.0 bij het NIPV.
De vakraad Incidentbestrijding neemt het voortouw in de verdere uitwerking van Incidentbestrijder A, B en C. Projectleider Alex van Schaik vertelt wat dit betekent en hoe het vervolg eruitziet.
“Het is een rol waarin ik vanuit een ander perspectief kan bijdragen aan de verdere ontwikkeling van het brandweeronderwijs. De verbinding tussen praktijk, vakbekwaamheid en onderwijs spreekt mij daarin enorm aan.”
- Pagina1
- Pagina2
- …
- Pagina83
- Volgende pagina
