Netwerkdag LEC IV 12 maart: focus op stationaire blussystemen
Nieuws van het LEC Industriële Veiligheid, mei 2026
Een stationair blussysteem, zoals Hi-Ex schuimblusinstallatie kan een prima ‘line of defence’ zijn voor opslaggebouwen met een hoog brandrisico. Maar dan moeten ze wel doet wat er van ze wordt verwacht. Tijdens de Netwerkdag Industriële Veiligheid op 12 maart maakte een plenaire presentatie tijdens het ochtendprogramma duidelijk dat effectief blussen of falen in belangrijke mate afhankelijk is van keuzes in de ontwerp- en installatiefase.

‘Ouderwets de diepte in op de inhoud’, was de belofte van de organisatoren van de netwerkdag. Die belofte werd ingelost met niet minder dan zes keuzeworkshops, waarvan enkele over automatische VBB-systemen. Bij de aftrap van de netwerkdag meldde LEC IV programmamanager Ron Bouwman eerst twee nieuwsfeiten binnen het netwerk. Ten eerste de officiële benoeming van Linda van de Ven tot landelijk regisseur spoorveiligheid namens de veiligheidsregio’s, waarmee het Netwerk IV zijn werkveld uitbreidt naar spoorse veiligheidsvraagstukken. Ten tweede de start van het nieuwe Traineeship Risicobeheersing, waarvoor de werving op 10 maart is gestart. Nieuw in deze ronde is de uitbreiding met het taakveld brandveiligheid. Aan deze tweede ronde nemen 17 veiligheidsregio’s deel, die gezamenlijk plaats hebben voor 18 trainees.

Hi-Ex systemen kwetsbaar
Hoofdtopic in het plenaire programma was de presentatie van Jörgen van Trijp en Jeroen Dekkers van Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant over Hi-Ex schuimblusinstallaties. Voorzieningen die kwetsbaar zijn als bij ontwerp en installatie niet de juiste keuzes worden gemaakt. Met casuïstiek van vijf incidenten rond (on)gewenste activering uit de eigen regio, lieten zij zien dat faalrisico’s vooraf niet altijd goed worden ingecalculeerd, waardoor het systeem op het Uur U niet conform de prestatie-eisen functioneert. Zoals kwalitatief onvoldoende afdichting van buiten- of compartimentdeuren, waardoor het schuim uit het compartiment loopt.
Ook blijkt een Hi-Ex systeem soms niet geschikt voor het type opgeslagen producten, waardoor de brand niet goed kan worden beheerst. Dat bleek onder andere bij een grote brand in een aanmaakblokjesfabriek, waar bovendien een fout tijdens een praktijktest leidde tot het falen van het systeem, omdat onvoldoende buitenlucht kon worden aangevoerd om schuim te genereren. Ook een goede verificatie van brandmeldingen blijkt een lastig gegeven, omdat het voor de gearriveerde brandweer bijzonder lastig is vast te stellen wat er in een volgeschuimde loods precies is gebeurd. Het zijn leermomenten die volgens van Trijp en Dekkers de neiging hebben zich te herhalen. Een tweetal onderzoeksrapporten, een van de Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant en een van de Vakgroep Brandveiligheid, zouden mogelijk kunnen leiden tot aanpassing van de regelgeving ten aanzien van ontwerpeisen en certificering.

Ronde Tafel
In het Rondetafelgesprek sprak Ron Bouwman met directeuren veiligheidsregio Leon Houben en Anton Slofstra en Geerlof Bijsterbosch van de Vakgroep Milieu en Industrie over actuele thema’s. Aan de orde kwam onder andere het borgen van de spoorveiligheid in combinatie met de grote ruimtelijke opgaven voor woningbouw. Slofstra is bezorgd over het feit dat in de besluitvorming over die thema’s de fysieke veiligheidsrisico’s niet expliciet worden afgewogen door het ministerie van IenW, dat van de ‘risicodrempels’ af wil. Hij zegt het bestuurlijk commitment te missen van een ministerie dat voor de veiligheidsregio’s op de bres springt en is blij met de aanstelling van Linda van de Ven, die alle partijen rond dit complexe dossier met elkaar gaat verbinden. Leon Houben (VR Zuid-Limburg) sluit zich bij deze zorgen aan. Hij vindt dat de veiligheidsregio’s in Den Haag te weinig ‘lobbykracht’ hebben, wat mede het gevolg is van het feit dat de 25 veiligheidsregio’s autonoom zijn. Krachtenbundeling is daarom ook in zijn ogen noodzaak.
Meer aanhaken aan de voorkant van plan- en besluitvorming is de sterke wens van de sprekers aan de ronde tafel. Dat geldt voor het dossier spoor en ruimte, maar ook voor een ander thema dat steeds nadrukkelijker op het bordje van de specialisten risicobeheersing komt: militaire dreiging en de groei van de defensie-industrie in Nederland. Welke vraagstukken levert dit voor de veiligheidsregio’s op? Zuid-Limburg heeft er al nadrukkelijk mee te maken, nu VDL in Born militaire producten gaat bouwen. Dat maakt het bedrijf, dat voorheen personenauto’s produceerde, plotseling tot een vitaal en strategisch object. Hoe kan de veiligheidsregio hier de vinger aan de pols houden? Om te beginnen door te investeren in relaties en in vertrouwen tussen de partners. “Een bijzondere uitdaging”, stelt Leon Houben vast. “Dit is inhoudelijk heel wat ingewikkelder dan bijvoorbeeld een gebruiksvergunning verlenen.” En zo hebben de veiligheidsregio’s er op het gebied van risicobeheersing en industriële veiligheid weer een nieuw dossier bij op hun toch al goed gevulde takenlijstje.
In het middagprogramma konden de deelnemers naar eigen behoefte kennis ophalen in een van de zes workshops, over de kwaliteitsborging van VBB-installaties, voorbereiding op de uitval van repressieve lines of defence, PFAS-vrije schuimsprinklers, veilige ammoniakopslag volgens de PGS 12, paraatheid op langdurige stroomuitval bij chemische bedrijven en bedrijfsbrandweerzorg in de haven van Rotterdam.

