Samenvatting
Repressieve brandweermensen leren in belangrijke mate van incidenten door deze na te bespreken. Dit kan op een informele wijze, een formele wijze of een combinatie van beide.
Hoewel bekend is dat zowel de cultuur binnen de brandweerploeg of -post als het gedrag van brandweermensen van invloed zijn op dit leerproces, was onduidelijk hoe brandweermensen die invloed ervaren. Het doel van dit verkennende onderzoek is inzichtelijk maken op welke wijze brandweer cultuur en de houding en het gedrag van brandweermensen het mono nabespreken van incidenten stimuleert dan wel belemmert. Kennis over de invloed van brandweercultuur, gedrag en onderliggende gedragsfactoren biedt inzicht in de manier waarop nabesprekingen (nog) beter georganiseerd kunnen worden.
Factoren van invloed
De resultaten laten zien dat nabesprekingen van incidenten volgens repressieve brandweermensen worden beïnvloed door de hechte brandweercultuur en door de houding en het gedrag binnen een ploeg. Bevorderende factoren zijn vertrouwdheid met elkaar, openheid, positief voorbeeldgedrag van (in)formele leiders en een cultuur waarin nabespreken vanzelfsprekend en belangrijk is. Belemmerende factoren zijn hiërarchie, groepsdruk, angst voor oordelen van anderen, loyaliteit die onderlinge kritiek remt en een
mindset waarin het bereiken van het operationele doel voldoende wordt gevonden.
Daarnaast laat het onderzoek zien dat, hoewel brandweermensen over het algemeen een positieve houding hebben ten opzichte van het nabespreken van incidenten, houding alleen onvoldoende is om leren te borgen. Gedrag en sociale normen binnen de groep zijn bepalend voor wat er daadwerkelijk wordt uitgesproken en opgepakt.
Conclusie
De bevindingen van dit onderzoek maken duidelijk dat cultuur enerzijds en gedrag en houding anderzijds nauw met elkaar verbonden zijn in het leren van incidenten. De heersende cultuur binnen een ploeg of post beïnvloedt sterk welke gedragingen en
houdingen tijdens nabesprekingen mogelijk en wenselijk zijn. Tegelijkertijd krijgt die cultuur vorm door het gedrag van individuen, waarbij het voorbeeldgedrag van zowel formele als
informele leiders een belangrijke rol speelt. Leren van incidenten is daarmee geen individuele verantwoordelijkheid, maar een collectief proces dat plaatsvindt binnen de specifieke culturele brandweercontext.
Heeft u een vraag over dit onderzoek?
Neem contact met ons op via dit formulier. Uw gegevens worden alleen gebruikt voor correspondentiedoeleinden.
Velden gemarkeerd met * zijn verplicht