Hoe noodsteunpunten kunnen aansluiten bij de informatiebehoeften van inwoners
16 juli 2026
Tijdens een crisis hebben inwoners behoefte aan betrouwbare informatie over de situatie, de risico’s, het handelingsperspectief en hun naasten. Hoe noodsteunpunten hierop kunnen aansluiten, staat centraal in de tweede snelle kennismobilisatie van het NIPV. De publicatie draagt bij aan de kennisbasis voor de landelijke pilots met noodsteunpunten en coördinatiepunten in 2026.
Welke informatie inwoners nodig hebben, verschilt per fase van de crisis. In de eerste uren ligt de nadruk op feitelijke informatie; later verschuift de behoefte naar duiding, handelingsperspectieven en verantwoording.
Effectieve crisiscommunicatie vraagt om betrouwbare informatie, herkenbare communicatiekanalen, begrijpelijke en consistente boodschappen en ruimte voor interactie. Daarnaast spelen factoren zoals risicoperceptie, vertrouwen in eigen kunnen, sociale normen en eerdere ervaringen een rol. Een doelgroepgerichte aanpak helpt om communicatie beter af te stemmen op verschillende behoeften en omstandigheden.
Betekenis voor noodsteunpunten
Voor noodsteunpunten betekent dit dat zij inwoners tijdens een crisis het beste kunnen ondersteunen door actuele, begrijpelijke en toegankelijke informatie te bieden, afgestemd met crisispartners en passend bij de fase van de crisis. Wanneer actuele informatie beperkt beschikbaar is, kunnen noodsteunpunten vooral fungeren als fysieke ontmoetingsplek waar inwoners informatie delen, vragen stellen en handelingsperspectief krijgen.
Charlotte van Ruijven, landelijk projectleider pilots noodsteunpunten, reageert op deze tweede kennismobilisatie: “Het rapport biedt waardevolle inzichten en werpt belangrijke vragen op waar gemeenten en veiligheidsregio’s zich samen met maatschappelijke organisaties en hun sociale partners over moeten buigen als het gaat om hun communicatierol. Door nu al met deze vragen aan de slag te gaan, bereiden zij noodsteunpunten beter voor op hun rol tijdens een crisis. Zo staan overheden, hulpdiensten samen met welzijnspartners beter klaar om inwoners te ondersteunen als het er echt toe doet.”
Onderzoeker Laurens van der Varst vult aan: “Ik denk dat we met deze snelle kennismobilisaties ook een treffende werkwijze te pakken hebben. De pragmatische aanpak, een korte doorlooptijd, een quickscan van de literatuur én interviews met in dit geval experts op het gebied van risico- en crisiscommunicatie en sociale wetenschappen levert snel bruikbare inzichten op. Inmiddels werken we aan de derde kennismobilisatie met als onderwerp samenwerking. Die verwachten we in september op te leveren.”
Pilots noodsteunpunten
In 2026 worden in 25 veiligheidsregio’s in samenwerking met gemeenten praktijkoefeningen uitgevoerd met een noodsteun- en een coördinatiepunt. De pilotfase Noodsteunpunten is een gezamenlijk programma van het Ministerie van Justitie en Veiligheid, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en het Veiligheidsberaad. In opdracht van de overkoepelend projectleider landelijke project pilots noodsteunpunten voert het NIPV vier snelle kennismobilisaties en een overkoepelende reflectie uit. De snelle kennismobilisaties dragen bij aan een onderliggende kennisinfrastructuur rondom de pilots.
Lees het rapport
Het rapport ‘Snelle kennismobilisatie 2: Informatie en Communicatie’ lees je hieronder.