De vraagstukken voor de brandweer in 2030

12 oktober 2022

De wereld verandert razendsnel. Technologische en maatschappelijke ontwikkelingen volgen elkaar in hoog tempo op. Hoe ziet de Nederlandse samenleving er in 2030 uit? Wat betekent dit voor de rol en de taken van de brandweer? Dat onderzocht het lectoraat Brandweerkunde van NIPV in opdracht van de Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio (RCDV). Met de kennis en inzichten uit het onderzoek kan de RCDV haar strategische agenda voor de komende jaren opstellen.

Hans Hazebroek, senior onderzoeker, was de projectleider van het omvangrijke project. “De expliciete opdracht van de RCDV was om van buiten naar binnen te kijken en een gedragen toekomstverkenning op te leveren waarin de brandweer zich kan herkennen. Naast literatuuronderzoek hebben we daarom twee grote events georganiseerd volgens de methode van de Future Search en zijn de vakraden aangesloten. Verder hebben we mensen van binnen en buiten de brandweer geïnterviewd. Vervolgens hebben we alle opgehaalde inzichten geanalyseerd, geprioriteerd en geclusterd. Zo zijn we uitgekomen op 7 perspectieven, in het rapport ‘samenlevingen’ genoemd, en op 5 overkoepelende strategische vraagstukken voor de brandweer.”

Herkenbaar rapport

“Ik ben buitengewoon trots op het rapport dat er nu ligt”, vertelt Petra de Kam, voorzitter van de Stuurgroep Toekomstverkenning brandweer namens Brandweer Nederland. “Ondanks de coronabeperkingen is het ons gelukt om meerdere malen met grote groepen mensen van binnen én buiten de brandweer naar de toekomst te kijken. Dat is belangrijk omdat – zoals het rapport laat zien – een toekomstverkenning geen wiskundig proces is waar een bepaalde concrete uitkomst uit rolt. Alle deelnemers hebben de ruimte en vrijheid gekregen om elkaar aan te vullen en de toekomstvisie van de brandweer te verrijken. Op deze manier hebben we een rapport gekregen waarin iedereen zich kan herkennen. Het is echt een rapport van ons samen geworden.”

Strategische agenda

Lector Brandweerkunde Ricardo Weewer: “Ik ben blij dat we dit onderzoek voor de RCDV hebben mogen doen. Het was een heel interessante exercitie om opnieuw naar de toekomst van de brandweer te kijken en daaraan strategische thema’s te verbinden. Dit onderzoek is niet alleen het uitgangspunt voor de RCDV voor het opstellen van haar strategische agenda. Voor ons vormt het de basis voor de strategische onderzoeksagenda voor de komende jaren.”


Vijf strategische vraagstukken

De 5 strategische vraagstukken voor de brandweer zijn:

  • Moet de maatschappelijke opgave van de brandweer worden verbreed naar 1) grootschaliger incidenten en 2) het inzetten van daadkracht, netwerk en middelen bij crises met behoud van lokale inbedding?
  • In welke netwerken en op welk niveau is samenwerking gewenst en hoe kan dit het beste flexibel worden georganiseerd?
  • Hoe organiseer je flexibiliteit, wendbaarheid en veerkracht binnen de brandweer? Let wel: organisatie én mens! Wil de brandweer een rol spelen in het organiseren van flexibiliteit en veerkracht binnen de samenleving en zo ja hoe?
  • Hoe zorg je ervoor dat de brandweer voortdurend inhoudelijke kennis opdoet, deelt en innoveert om mee te komen met de 7 gevonden trends?
  • Hoe beweegt de brandweer qua werkgeverschap en leiderschap? Hoe breng je mens en werk in balans in de organisatie en in de ontwikkelingen die de organisatie zal doormaken?

Lees het rapport en de interactieve samenvatting

Download de documenten op de onderzoekspagina Toekomstverkenning Brandweer.


Bekijk ook: Toekomstverkenning crisisbeheersing

Behalve voor de brandweer wordt een soortgelijke toekomstverkenning voor het vakgebied crisisbeheersing uitgevoerd. Zie voor meer informatie Toekomstverkenning Crisisbeheersing.

Lees ook

06-07-2026
Eerste stap naar Europees expertisenetwerk Brandweer en Seveso

Bij collega-specialisten in verschillende EU-lidstaten is er interesse voor de vorming van een Europees kennisnetwerk ‘Brandweer en Seveso’.

06-07-2026
IV-pensionado’s blikken terug op carrière: “Trots op wat we hebben bereikt”

Drie specialisten industriële veiligheid, die gezamenlijk zo’n 60 jaar praktijk in risicobeheersing vertegenwoordigen, gaan de komende maanden van hun pensioen genieten.

06-07-2026
Nieuw protocol voor laagdrempeliger industrieel incidentonderzoek

Een nieuw onderzoeksprotocol helpt veiligheidsregio’s om industriële incidenten op een proportionele en toegankelijke manier te onderzoeken.

06-07-2026
Project voor GHOR-advies bij vergunningaanvraag voor milieubelastende activiteit (MBA)

Onlangs is het project ‘GHOR-advies’ gestart. Het LEC Industriële Veiligheid verzorgt de projectleiding van het opstellen van een werkwijze voor GHOR-advies bij vergunningaanvragen voor milieubelastende activiteiten.

06-07-2026
Traineeship Omgevingsveiligheid afgesloten, veel animo voor tweede ronde

Op 5 juni is het eerste traineeship Omgevingsveiligheid feestelijk afgesloten. Ondertussen is de werving voor het tweede traineeship in volle gang.

03-07-2026
Actualisatie bestuurlijke netwerkkaarten Geneeskundige hulpverlening algemeen en Infectieziekte 

De bestuurlijke netwerkkaarten Geneeskundige hulpverlening algemeen en Infectieziekte zijn geactualiseerd.

01-07-2026
Whole of society: de herkomst en betekenis van het begrip

Waar komt de term whole of society vandaan en welke invulling wordt eraan gegeven in wetenschappelijke literatuur en beleidsdocumenten?

30-06-2026
Release LCMS 2026 Q3 30.5 – Operationele omgeving

Volg de voortgang van de release op de Operationele omgeving op 7 juli via het liveblog.

30-06-2026
Ontwikkeling landelijke richtlijn nazorg en herstel: de eerste stappen zijn gezet

Hoe krijgen inwoners, organisaties en overheden na een ramp of crisis de juiste ondersteuning? Het NIPV, ARQ en het RIVM ontwikkelen samen een landelijke richtlijn voor nazorg en herstel.