Blog: Brandt het EOS uren of dagen? Hoe testresultaten de brandweer kunnen helpen keuzes te maken

16 april 2026

Branden in energieopslagsystemen, kortweg EOS’en, zijn voor de brandweer complexe incidenten. Bij branden in EOS’en is een grote hoeveelheid opgeslagen energie betrokken, gecombineerd met slechts beperkte brandbestrijdingsmogelijkheden. Het beeld van de brandweer is dat dit soort systemen dagen staan te branden, met alle gevolgen van dien voor de eigen brandweerinzet en omgeving.

Bij branden in EOS’en is een grote hoeveelheid opgeslagen energie betrokken, gecombineerd met slechts beperkte brandbestrijdingsmogelijkheden. Het beeld van de brandweer is dat dit soort systemen dagen staan te branden, met alle gevolgen van dien voor de eigen brandweerinzet en omgeving.

De vraag die bij mij opkwam: klopt dit beeld van ‘dagen durende’ branden wel? Tijdens een recente Community of Practice Batterypacks werden de deelnemers door leverancier Huawei geïnformeerd over thermal runaway propagatietesten bij EOS’en en dan specifiek de testnorm UL 9540A. De resultaten die volgen uit testen conform deze norm geven inzicht in de duur van de thermal runaway van in dit geval de Huawei-EOS. Voor elke EOS wordt met de UL 9540A op een gevalideerde wijze inzicht gegeven in onder meer de duur van de thermal runaway. In deze blog licht ik toe waarom ik vind dat deze resultaten van groot belang kunnen zijn voor het brandweeroptreden.

Wat houdt de norm UL 9540 A in?

Als eerste is het belangrijk om te weten wat deze UL 9540A norm op hoofdlijnen inhoudt. Deze norm geeft een testvoorschrift voor het beoordelen van de thermal runaway in batterijen. De testresultaten vertellen in de basis hoe lang een thermal runaway duurt en of deze heeft gepropageerd naar naburige cellen/modules. Het biedt daarmee de mogelijkheid de propagatie van de thermal runaway stapsgewijs te evalueren. Het uitblijven van brand (door zelfontsteking) is daarbij een belangrijk criterium om voor de test te slagen. Deel van de UL 9540A-norm zijn testen op unit-level en installation-level. In beide gevallen wordt een module in thermal runaway geforceerd.

In geval van een unit-leveltest worden brandpreventieve voorzieningen in het EOS in eerste instantie uitgeschakeld. Als bij de unit-leveltest geen brand ontstaat en er ook geen kans is op propagatie naar naburige units, dan wordt de test als geslaagd beschouwd en mag het product zichzelf als “conform UL 9540A” aanmerken. Als in de unit-leveltest toch brand ontstaat, kan de installation-leveltest worden uitgevoerd inclusief de in het EOS aanwezige brandpreventieve voorzieningen, in de hoop dat propagatie zo wel voorkomen kan worden. Goed om te vermelden is dat uit de testresultaten de duur van de thermal runaway in die specifieke EOS volgt zonder een interventie door bijvoorbeeld een brandweer.

Sommige leveranciers kiezen er voor om een zogeheten “large scale fire test” uit te voeren. Deze test wordt gebaseerd op de system-leveltest volgens UL 9540a. In dit scenario worden de brandbare gassen die vrijkomen bij de thermal runaway echter moedwillig aangestoken terwijl eventueel aanwezige blussystemen worden uitgeschakeld. Deze test heeft als doel om de thermische isolatie van een EOS te testen en aan te tonen dat een brand in een unit geen thermal runaway in een naburige unit kan veroorzaken. Deze test geeft ook inzichten in hoe lang een eventuele brand in een EOS heeft geduurd.

Intermezzo: opbouw EOS Een EOS is als volgt opgebouwd. Het kleinste onderdeel is een batterijcel. Meerdere van deze cellen vormen tezamen een module. Meerdere modules kunnen samen een rack vormen, al is dit schaalniveau niet noodzakelijk: dat is afhankelijk van de omvang van het EOS. Meerdere racks of modules tezamen vormen het energie opslag systeem (de unit) Een samenstelling van meerdere units vormt op zijn beurt weer een “installation” wat in de context van PGS 37-1 neerkomt op een EOS-park of een “groot” EOS-park bij meer dan 6 units.

Een belangrijk testresultaat betreft de duur van de thermal runaway. Het testrapport geeft weer hoe lang het EOS in thermal runaway is zonder dat er wordt ingegrepen (unit-level) en met eventueel aanwezige brandpreventieve voorzieningen (installation-level). In het geval van het EOS van Huawei betrof dat een duur van ongeveer 2 uur op moduleniveau, waarna de temperaturen langzaam weer zakten en de kans op reactivering en propagatie verder afnam. De resultaten voortkomend uit de UL 9540A zijn specifiek voor elke EOS: elke leverancier bouwt immers zijn eigen systemen.  De testresultaten worden in de regel niet actief openbaar gemaakt, noch ter beschikking gesteld aan de brandweer.

Repressieve keuzes brandweer

Nu inzicht is gegeven in deze norm, ga ik kort in op de repressieve keuzes bij het brandweeroptreden bij EOS’en. Bij branden in EOS’en heeft de brandweer op dit moment slechts een beperkt aantal mogelijkheden om de brand te bestrijden. De eerste optie is veel bluswater op de brand werpen en hopen dat de brand dooft. Dit kan ervoor zorgen dat de brand langer duurt dan zonder deze bluspoging. Water bereikt immers niet de cellen, maar zal wel de brand temperen. Hierdoor wordt de brand als het ware geremd, wat ervoor zorgt dat de brand in een EOS langer duurt dan zonder deze blusactie: de energie in de batterijen brandt namelijk langzamer op. 
 
De tweede optie is het afvullen van het EOS met water. Hierdoor kan propagatie van de thermal runaway worden gestopt. Dit heeft als nadeel dat het systeem langdurig (weken tot maanden) met water gevuld moet zijn om alle resterende energie (stranded energy) weg te laten lekken uit de batterijcellen.
 
De derde optie is het uit laten branden van het EOS. Over deze laatste optie bestaat nu bij brandweereenheden het mentale beeld dat dit dagenlang kan duren.
 
Bij deze laatste optie, het uitbrandscenario, komen de UL 9540A en de repressieve keuzes voor brandweeroptreden bij EOS’en wat mij betreft samen. De UL 9540A testresultaten geven wat mij betreft cruciale informatie over het (potentiële) uitbrandscenario. Het geeft immers inzicht in de duur van de thermal runaway. We zien uit verschillende UL 9540A testresultaten dat uit laten branden wellicht ‘slechts’ enkele uren tot brand leidt.
 
Als we dat doorvertalen naar de praktijk: stel, een EOS vliegt onverhoopt in brand (c.q. de batterij raakt in thermal runaway). Deze EOS heeft een UL 9540A test ondergaan waaruit blijkt dat de EOS een brandduur heeft van, zeg, drie uur. Dan kan de beeldvorming bij de brandweer door gebruik van dit testresultaat veranderen van ‘’een brand van enkele dagen’’ naar ‘’een brand van drie uur”.  Door deze data te gebruiken kan de brandweer wat mij betreft betere repressieve keuzes maken. Daarvoor moeten deze data dan wel door leveranciers beschikbaar worden gesteld aan de brandweer. 

Oproep aan de branche en brandweer

Ik doe hierbij in de eerste plaats een oproep aan de EOS-branche en in de tweede plaats de brandweer. EOS-leveranciers roep ik op: ontsluit de voor dit vraagstuk relevante data van UL 9540A-testen en doe dat vooral op een manier dat deze eenvoudig te raadplegen is door de brandweer. Vooral dat ‘eenvoudig’ is van belang: ook twee uur ’s nachts in het weekend kan er iets misgaan, en ook dan moet deze informatie 1) beschikbaar en 2) makkelijk vindbaar zijn. Analoog met personenvoertuigen kan dat bijvoorbeeld door deze te verwerken in rescue sheets en deze op een centrale website te publiceren. Deze informatie kan dan, net als bij personenauto’s, per leverancier worden gerubriceerd, waarna vervolgens per ‘model’ EOS een rescue sheet kan worden geraadpleegd. Zo kan de brandweer ook bij nacht en ontij over deze informatie beschikken en repressieve keuzes mede daarop baseren. Idealiter is er daarbij ook 24/7 support vanuit de leverancier beschikbaar om zaken te kunnen duiden. Het ontsluiten van deze data vraagt daarbij ook van de EOS-branche dat er testen op ten minste unit-level worden uitgevoerd. Pas dan heb je inzicht hoe lang het volledige systeem brandt in plaats van alleen een enkele module.
 
De oproep aan de brandweer is tweeledig. Enerzijds gericht aan risicobeheersing: als deze testresultaten bij een vergunningsaanvraag naar voren komen, vraag de ontwikkelaar deze dan te ontsluiten. Anderzijds een oproep aan incidentbestrijding: als deze data beschikbaar wordt gesteld, gebruik deze in je repressieve afwegingen. Alleen zo kom je van een onderbuikgevoel van ‘dagen durende branden’ bij EOS’en af naar een duidelijke tijdsindicatie voor je uitbrandscenario, waardoor repressieve keuzes mede op testdata kunnen worden gebaseerd.
 
Tom Hessels
adviseur Energie- en transportveiligheid

Dank aan Nils Rosmuller (NIPV), Bouke van der Weerdt (Huawei) en Remond Horsch (VRGZ) voor hun hulp bij de totstandkoming van deze blog.