Update vanuit het Programma
Klimaatveiligheid
Nieuws van het programma Klimaatveiligheid, februari 2026
Het is nog maar februari en toch ziet 2026 er al heel anders uit dan 2025. We hebben massaal sneeuwpoppen kunnen bouwen, code rood is in de noordelijke regio uitgeroepen door de ijzel. Extreem weer krijgt nu al een vinkje. En we hebben een nieuw coalitieakkoord waar weer ruimte is voor een nationale klimaataanpak. Het woord klimaat komt zelfs 25 keer voor in het stuk, al blijkt het woord ook goed bruikbaar te zijn voor economische zaken, zoals investerings- en vestigingsklimaat. Desondanks is er één zin in het coalitieakkoord op het gebied van klimaatadaptatie die mij heel positief stemt: Door vol in te zetten op lange termijnbeleid en een slimme Europese aanpak doen we alles wat nodig is om de klimaatdoelen voor 2040 en 2050 te halen. En nu, aan de bak!
Wij vragen als netwerk en programma nu al meerdere jaren aandacht voor de effecten van extreem weer en de impact die dit heeft op de samenleving. Klimaatveiligheid is een ketenverantwoordelijkheid, waarbij het niet alleen gaat over de crisisbeheersing en incidentbestrijding. Het gaat juist om de keuzes die aan de voorkant ter preventie worden gemaakt. De nieuwe praatplaat meerlaagsveiligheid geeft inzicht hoe gefragmenteerd die totale keten is. Niet vreemd dat het lastig is om het totaalplaatje en het belang van klimaatveiligheid scherp te blijven houden.
Soms komt er hulp uit onverwachte hoek. De Britse inlichtingendiensten hebben in januari een rapport uitgebracht waarin staat beschreven dat de effecten van klimaatverandering grote impact hebben op de nationale veiligheid. Is dit één op één toepasbaar op Nederland? Nee, ieder land heeft z’n eigen uitdagingen. Tegelijkertijd toont dit, dat de effecten van klimaatverandering geen discussiepunt zelf meer is. Klimaat is een veiligheidsissue.
Naast de praatplaat over meerlaagsveiligheid is ook het onderzoeksrapport Klimaatdreigingen, bijbehorende cascade-effecten en gevolgen voor crisisrespons (link invoegen naar nieuwsbericht) gepubliceerd. Ook andere inzichtrijke rapporten zijn verschenen de afgelopen maanden. Een extreem Rapport van het KNMI en het rapport Onveiligheid door extreme regen van de Onderzoeksraad voor Veiligheid.
Komende maanden gaan we vanuit het programma samen met het netwerk aan de slag met bovenregionale samenwerking. Zowel vanuit een onderzoeksperspectief om te komen tot bovenregionale scenario’s waarin we inzicht krijgen welke factoren kantpunten vormen. Werken we toe naar landelijke uitgangspunten voor de crisisbeheersing bij hitte, droogte, wateroverlast en overstroming. We gaan weer starten met projectwerkplaatsen, daarover later meer. En gaan we starten met een bovenregionale samenwerking op waterveiligheid. Hier gaan we de krachten bundelen tussen veiligheidsregio’s, om in gezamenlijkheid stappen vooruitzetten om de bovenregionale leemte in de crisisbeheersing op te vullen.
We hebben al mooie stappen gezet samen, en dat blijven we doen, ook in 2026!
Hartelijke groet,
Charlotte van Ruijven
Programmamanager Klimaatveiligheid